Cơ hội cho sản xuất và xuất khẩu cá tra trong năm nay rất lớn, theo phó chủ tịch VASEP Dương Ngọc Minh, và xuất khẩu cá tra đã lên kế hoạch và đặt mục tiêu cho cả năm, tuy điều này thành công hay không còn phụ thuộc nhiều vào các chính sách hỗ trợ từ phía chính phủ.

Các hãng nội địa nên nắm bắt cơ hội có một không hai trong khủng hoảng kinh tế toàn cầu: với chất lượng tốt và giá cả hợp lí, cá tra sẽ có thể cạnh tranh với thịt gà, một trong những loại sản phẩm rẻ tiền được ưa chuộng tại châu Âu. Chi phí thức ăn nuôi cá tra được ước tính sẽ giảm 15% trong năm và nguồn cá được công nhận bởi Qu‎ĩ bảo tồn Môi trường thế giới là nguồn sản phẩm thủy hải sản bền vững.

Trong năm nay, theo ông Minh, Chính phủ sẽ có nhiều chính sách nhằm ổn định nền kinh tế vĩ mô và giữ lạm phát ở mức 9%. Ngân hàng sẽ giảm lãi suất ngay từ đầu năm (lãi suất trần huy động đã giảm 13% hôm nay 13 tháng 03). Đây là những điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất. Thêm vào đó, ông Minh đề nghị ngân hàng nên có những điều kiện cho vay ưu đãi đối với người nuôi cá tra, nhà sản xuất và xuất khẩu, và chính phủ có thể cắt giảm nhiều thủ tục hành chính nhằm hạn chế chi phí không cần thiết cho các hãng. Nếu những vấn đề trên được giải quyết, sản xuất cá tra sẽ có nhiều tín hiệu lạc quan.

Hiệp hội VASEP ước tính nguồn cá tra xuất khẩu đạt 600000 tấn, tăng 3% so với năm ngoái. Theo số liệu thống kê từ Cục Hải quan, trị giá cá tra xuất khẩu trong năm qua đạt khoảng 1,8 tỉ USD, tăng một mức bình quân 26,5%. Cá phi–lê đông lạnh là sản phẩm xuất khẩu chủ yếu, chiếm 99% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Về thị trường, không có nhiều thay đổi trong năm qua. Hoa Kỳ và châu Âu vẫn là những thị trường hàng đầu trong nhập khẩu cá tra, chiếm tổng cộng 47% tổng lượng hàng cá tra xuất khẩu của Việt Nam. Tại các thị trường nhỏ và thị trường nhóm khác, có nhiều biến động do điều kiện về nhu cầu thị trường không ổn định, theo VASEP.

Trong năm qua Hoa Kỳ là thị trường có doanh thu nhập khẩu cá phi – lê đạt 331,6 triệu USD, tăng 87,8% so với năm trước, với thị phần tăng từ 11% lên 18%. Thị trường châu Âu có sự giảm mạnh từ 37% xuống còn 30 % do mức giảm 9,4% tại Tây Ban Nha, nhà tiêu thụ cá tra lớn nhất trong khối thị trường này. Hà Lan là nhà nhập khẩu cá tra chế biến lớn nhất trong năm qua, nhập khẩu 5,4 triệu USD và chiếm 38,8% thị phần. Xuất khẩu sản phẩm chế biến đến thị trường Ai Cập đã tăng đáng kể 350% trong năm 2011.

Trong năm qua, xuất khẩu vẫn giữ vững tốc độ phát triển nhờ 230 nhà xuất khẩu và các cơ sở cá tra chủ yếu tại Việt Nam giữ vững nguồn cung ổn định.

Tốc độ tăng trưởng xuất khẩu mạnh chủ yếu do giá tăng liên tục hàng tháng. Giá đã tăng mạnh từ tháng 5 đến tháng 8 và trong tháng 10, đạt mức tăng bình quân 26% trong cả giai đoạn.

Hiệp hội cho rằng giá tăng cao do thiếu hụt nguồn nguyên liệu, tăng chi phí và nhu cầu cao.

Giá cá chưa qua chế biến đạt mức kỉ lục 29.000 VND (1,4 USD)/kg trong 2 tháng cuối năm 2011 và giảm đột ngột xuống mức 25.000 VND vào cuối tháng Mười hai, sau đó khôi phục lại mức 27.000-28.000 VND và tiếp tục tăng sau Tết.

Về lâu dài, nhiều người trong ngành cho rằng giá cá sẽ không tăng do các nhà nuôi cá đang phải đối diện với nhiều khó khăn về tài chính và lo lắng về những biến động của thị trường xuất khẩu. VASEP cho biết tuy giá trị cá tra xuất khẩu tăng đáng kể mỗi năm, giá trị tăng thêm vẫn còn khá khiêm tốn và chỉ đóng góp khoảng 1% vào tổng kim ngạch xuất khẩu. Trong năm nay, ông Minh cho rằng các doanh nghiệp đang nhắm đến nhiều thị trường mới như Mexico, Brazil, Chilê và Pêru.

(Theo TheFishSite, AT – ITPC)